„Geografia” Klaudiusza Ptolemeusza
Renesansowe mapy oparte na traktacie Geografia z II w. to dzieło autorstwa działającego w Aleksandrii matematyka, astronoma i geografa Klaudiusza Ptolemeusza, jednego z największych uczonych starożytności. Grecki tytuł dzieła – Geographike hyphegesis oznacza „wstęp do kreślenia map”. Autor daje w nim dokładne opisy poszczególnych regionów i wytyczne dla ich wizualnej prezentacji. Jednym z najwybitniejszych kartografów, tworzących mapy według wskazówek z Geografii, był Nicolaus Germanus, działający w Rzymie i Florencji w drugiej połowie XV w. Przygotował on luksusowe kopie łacińskiego tłumaczenia pracy Ptolemeusza, wykonane na pergaminie i bogato zdobione – iluminowane i wykończone płatkami złota. Najcenniejszą częścią rękopisów są zestawy barwnych map: mapa Ekumeny (całego znanego świata) oraz mapy 29 różnych regionów Europy, Azji i Afryki. Rękopis został około 1467 roku dedykowany papieżowi Pawłowi II. Według tradycji rodzinnej Jan Zamoyski (1542–1605), kanclerz i hetman wielki koronny, otrzymał dzieło w darze od papieża Grzegorza XIII. W czasie wojny uniknął zniszczenia dzięki ewakuacji z Warszawy w 1944 roku do Goerbitsch. Stamtąd Rosjanie przewieźli go do Moskwy. Po zwrocie do Polski w 1947 roku trafił wraz z innymi zbiorami BOZ do Biblioteki Narodowej.
